De hele week kwakkel ik al; dat zette eigenlijk afgelopen zaterdag al in en leidde doordeweeks zelfs tot echt ziek op bed liggen. Ik heb dan ook tot vijf minuten voor vertrek getwijfeld of ik zou gaan. Ik had een papadag en had de hele dag aanhoudende hoofdpijn, overal spier- en gewrichtspijn, een algeheel zwak gevoel en iets wat ik de sporadische lezer zal besparen. Uiteindelijk ben ik, omdat ik geen koorts had en negatief testte op corona — dat schijnt toch weer rond te gaan — toch gegaan, maar ik beloofde mezelf er een duurloopje van te maken en, als ik me daar goed genoeg voor voelde, vooral lekker met andere lopers praatjes te maken, de kinderen langs de kant te highfiven en naar de mensen langs de kant te zwaaien.
De drie kilometer inlopen voelde al zwaar, dus duurloop, niet harder, bleek een goed idee. Ergens ben ik ben er wel trots op dat het ook gelukt is, want meestal als ik me voorneem niet te hard te gaan, doe ik het toch, maar daar was nu echt geen sprake van. De loop zelf was leuk, warm met een stevige wind, en met een bijzonder parcours: veel trappetjes, draaitjes en dergelijke, dus niet snel, maar wel ‘fun’, zeg maar. Bijna overal was veel publiek, dus met dat highfiven en zwaaien is het ook wel goed
De start-/finishlocatie was, zoals je hierboven ziet, eerder een festival dan een sportterrein en dat zie je tegenwoordig wel vaker. Van mij hoeft dat niet en ik vind het vaak zelfs vervelend, maar ja, hier werd een jubileum gevierd, dus ergens was het natuurlijk wel toepasselijk. De focus lag duidelijk ook niet echt op enig wedstrijdelement, want er was van alles geregeld — van muziek tot foodtrucks en een klein leger fotografen — maar dan bijvoorbeeld weer geen tijdsregistratie. Dat laatste werd door een aantal lopers die ik tegenkwam en al jaren niet had gezien overigens gelijk benadrukt toen ze vroegen hoe het ging en ik zei dat ik ziek(jes) was: ‘ach, er zijn toch geen uitslagen en uitreiking.’ Waar, maar ergens vind ik het suf van mezelf dat ik daardoor enigszins opgelucht was. Alsof iemand daarnaar zou kijken en als, wat dan nog? (Een oude bekende zei overigens ook ‘ja, je ziet er inderdaad een beetje ziekjes uit.’ en dat gaf me ergens een zetje om rustig aan te ‘mogen’ doen — dat prestatieverlangen zit diep, maar we werken eraan…)
Nou ja, naar omstandigheden toch een aardige avond gehad, maar als dit geen jubileumloop voor Schiedam was, was ik in deze staat niet gegaan. Overigens vond ik het mooiste moment van de avond een uitzicht bij het uitlopen naar huis — een schitterend zonnetje boven de haven. (Nogmaals, de fun run was leuk, hoor, dus daar lag het zeker niet aan.)
Gisteren, op zondag 22 juni 2025, liepen we samen de Halve Marathon van Nootdorp. Op zich leuk, want het was in 2014 de eerste halve marathon die ik wedstrijdverband liep, maar de originele planning was dat Eva zou proberen haar PR te verbreken naar sub 1:50 met mij als haas op de Kasteelloop de Haar. Die werd echter eerst vervroegd (op zich prima), toen ingekort tot 10,55 kilometer. Uiteraard heb ik begrip voor de aanpassingen, zeker bij zo’n groot evenement, maar ik vind 10,55 echt een rare afstand — het begrip ‘kwart marathon’ komt er bij niet in, dan liever gewoon een 10 kilometer — en het niet waarvoor Eva zo getraind had.
Temperaturen zondag 22 juni 2025 (bron: Weerplaza)
Gelukkig bleek op dezelfde ochtend de Halve Marathon van Nootdorp wel door te gaan en die ging dan misschien niet langs een schitterend kasteel in een Utrecht en ja, er staat ook minder (maar nog steeds flink wat heel leuke support) langs de kant, maar het was een goed en leuk alternatief. Extra leuk: de Halve Marathon van Nootdorp was de eerste officiële halve marathon die ik liep, in 2014. Ik liep wel vaker dat soort afstanden, maar niet als een georganiseerde wedstrijd. Ik zocht de foto’s hier thuis even op — zo zag ik er dus uit op mijn negenentwintigste! Omdat verouderen zo geleidelijk gaat, zie je op dit soort momenten pas echt de verschillen. Best leuk eigenlijk, zo’n trip down memory lane.
We stonden allebei niet fit op die ochtend en hoewel het niet superwarm was, was het wel heel benauwd. Daarom ben ik extra trots dat Eva een pr in liep in 1:49:09. (Zie uitslagen.) Niet gemakkelijk, maar wel ruimschoots het doel behaald.
Ik dacht overigens nog mijn benen van de Leiden Science Run van gisteren te voelen en dat kan natuurlijk best, maar het tempo was daar niet naar en ik denk nu dat het vooral die niet fitheid was; vandaag, maandag, ben ik namelijk echt ziek — een combinatie van het weer, een druk weekend (met na de halve marathon ook nog een jubileumfeestje — leuk, maar geen rust), toch iets onder de leden hebben en daar eigenlijk niet goed naar luisteren. Nu maar goed rusten dus.
Op zaterdag 21 juni 2025 vond de Leiden Science Run weer plaats! Ter ere van 450 jaar Universiteit Leiden was de afstand ingekort van vier keer 5 kilometer naar vier keer 4,5 kilometer, dwars door het Leiden Bio Science Park.
LUCL Runners, v.l.n.r. Hannah, Alex, Jurgen en Katja, bij de Leiden Science Run 2025
Het was erg leuk om dit weer met een team van collega’s, de ‘LUCL Runners’, te doen, al was het wel erg warm. Daarom was de estafette niet alleen vervroegd, maar ook aangepast; in plaats van het stokje door te geven, startte nu elke tien minuten een teamlid. Minder leuk qua teamcompetitie, maar gezien de rap stijgende temperaturen wel een goed idee. Maar… waar gecommuniceerd was dat er tussen elke start tien minuten zou zitten, schoten ze, toen ik als vierde loper van ons team, veel te vroeg af — ik stond nog niet eens in het startvak en de Garmin was er al helemaal nog niet klaar voor. Nou ja, de eerste kilometer dan maar bewust flink te hard gaan om en dan kijken wat de benen nog willen…
Uitslagen Leiden Science Run 2025
Van de zestig teams werden we zevende in 01:25:26. In de individuele competitie (232 finishers) werd ik tweede overall in 00:15:47. Dat had ik eigenlijk, door de aangepaste opzet en ‘rommelige’ start, niet in de gaten en we gingen al voor de prijsuitreiking terug naar huis — ik wilde niet te laat weer bij Casper thuis zijn. Stom en al baal ik daar wel wat van, daar ging het natuurlijk helemaal niet om. De timing was van MyLaps en dat is zeker geen onbekende, maar ik twijfel wel enigszins aan deze tijd — of in ieder geval de afstand. Ik liep eerder 3:35-40 dan 3:30 per kilometer, maar dit staat toch wel leuk en het is relatief — het zal immers voor alle lopers gelden.
Zo’n gezicht mag best na een hete wedstrijd
Al met al een mooie hardloopochtend met collega’s en dat ook nog eens voor het goede doel!
Binnenkort, zo na de zomer, verschijnt in het aankomende nummer van Tekstblad een nieuw artikel dat ik schreef op basis van (uiteraard anonieme) Gespeld-data: ‘Welke spelfouten maken zelfs ervaren schrijvers?’ Hieronder vind je alvast de inleiding.
Word lid of wordt lid? Verhuist of verhuisd? Ik stres of ik stress? En hoe schrijf je de verleden tijd van leasen? Onderzoek laat zien dat fouten in de werkwoordspelling onder andere veroorzaakt worden door homofone (gelijkklinkende) werkwoordsvormen en door tijdsdruk. Niet alleen mensen die spelling überhaupt moeilijk vinden maken ze; ook voor ervaren taalgebruikers liggen ze op de loer, zeker wanneer de deadlines naderen. Waar moet je als ervaren speller op letten?
Inmiddels al weer tweeënhalf jaar geleden kreeg ik voor mijn achtendertigste verjaardag van mijn ouders het boek Man in het wild. Zoals dat wel vaker gaat, belandde het boek op mijn ‘te lezen’-stapel, maar inmiddels heb ik het met veel plezier gelezen.
In het boek vertelt Benckhuijsen op prettige wijze over zijn vouwkajakreizen langs drie wilde kustgebieden in de Grote Oceaan: de Aleoeten, Papoea-Nieuw-Guinea en Vuurland. Ik vond het tijdens het lezen vooral heel mooi hoe hij contact met anderen weet te maken en hoe hij dat heel menselijk en invoelend beschrijft. Verder was ik onder de indruk van de reizen zelf en vooral van de zelfredzaamheid die hij nastreeft en beschrijft; niks geen back-up-voertuigen of volgboten. Sterker nog, in het laatste deel kajakt hij zonder vergunning (en eigenlijk met verbod) langs de randen van Vuurland en weet hij in het boek het extreme karakter van zijn tocht te beschrijven, zonder dat je overigens ook maar ergens het idee van borstklopperij krijgt. Natuurlijk is het heel wat, zo’n reis vol gevaren, maar hij kiest er zelf voor en prijst zich gelukkig dát hij zo’n keuze kan maken.
Nog een kleine toevoeging aan de Lexical Diversity Calculator: je krijgt nu, na het analyseren van je tekst, ook de gemiddelde zinslengte (in woorden) en de gemiddelde woordlengte (in letters/tekens). (Ook de standaarddeviaties worden daarbij gerapporteerd. Zie overigens Grzybek, 2014 voor een interessant literatuuroverzicht over woordlengte.) Voor sommige onderzoekers is dat nuttig, bijvoorbeeld om te kijken of kinderen steeds langere woorden en zinnen kunnen begrijpen (zie bijvoorbeeld George & Tomasello, 1984 en, een stuk recenter, Potratz, Gildersleeve-Neumann & Redford, 2022).
De gemiddelde zinslengte in het NOS-artikeltje is 15.89 woorden en in het Jeugdjournaal-artikeltje 10.75 woorden. Wat betreft woordlengte is die bij de NOS 5.15 letters, bij het Jeugdjournaal 4.76 letters.
Zinnen en woorden in teksten voor volwassen lijken dus inderdaad langer dan in teksten voor kinderen. De artikeltjes zijn echter veel (en veel!) te kort om echte uitspraken op te kunnen baseren (niet representatief, hoge standaarddeviatie uiteraard), maar dit was dan ook slechts een simpel en klein voorbeeldje.
De Lexical Diversity Calculator berekent nu ook de zogenaamde compression rate; de ratio tussen de lengte van een gecomprimeerde tekst en die van de originele, ongecomprimeerde versie van een tekst. Het idee daarachter is vrij simpel: door een tekst te comprimeren, verklein je het aantal tekens of bytes dat nodig is om de tekst op te slaan. Dat werkt ongeveer als volgt.
Een tekst bestaat uit woorden en de meeste woorden bestaan uit meerdere tekens. Het woord langeafstandsloper bijvoorbeeld is opgebouwd uit achttien letters. Als dat woord tien keer voorkomt in een tekst, ‘kost’ je dat dus 180 tekens/bytes. Als je een tekst comprimeert, schrijf je een soort woordenboekje bij een tekst, waarin bijvoorbeeld staat dat de letter a eigenlijk staat voor langeafstandsloper. Dat kost je initieel wat opslag, maar elke keer dat het woord daarna voorkomt, bespaar je maar liefst zeventien tekens. Dat scheelt aanzienlijk. Je neemt in dit voorbeeld immers achttien keer de letter a op in plaats van langeafstandsloper en dat kost je in totaal achttien bytes, een stuk minder dan de 180 bytes in de originele tekst.
Terug naar het nut van een compressiealgoritme in het licht van lexicale diversiteit; het idee in onderzoek naar herhaling in tekst, zie bijvoorbeeld Parada-Cabaleiro et al. (2024) en Nunes, Ordanini en Valsesia (2017), is dat je herhaling kunt ‘meten’ door de compressieratio te berekenen. Hoe meer een tekst gecomprimeerd kan worden, hoe meer herhaling erin moet zitten. Dit is uiteraard best een grove maat van herhaling, maar het voordeel is dat je niet hoeft te bepalen of herhaling zich voordoet op woord-, zins- of een nog ander niveau — die vraag is immers lastiger te beantwoorden dan je misschien zou denken en er zitten theoretisch ook nog wel wat haken en ogen aan.
De compressieberekening in de Lexical Diversity Calculator wordt uitgevoerd met de deflatie-functie uit zlib in plaats van gzcompress, omdat die laatste functie metadata (headers) toevoegt die korte teksten onevenredig ‘straffen’. Die overhead maakt in relatieve zin namelijk een groter deel uit van het geheel van de gecomprimeerde tekst. De resultaten zijn vergelijkbaar met die van de zlib-library in Python die wordt gebruikt door Parada-Cabaleiro et al. (2024) en met de compress-functie in de R-package zlib, die dan ook gebruikt zijn om de ratio’s te evalueren, overigens bij een standaardcompressieniveau van 6 (1-9).
Toen bleek dat mijn loopband, een Finnlo Technum IV, er na honderd minuten mee stopt (zie deze post), heb ik toch maar even contact met de fabrikant gezocht. De contactpersoon aldaar heeft wat navraag gedaan en gaf uiteindelijk aan dat ’the maximum preset workout time for this model is 100 mins. It cannot be adjusted.’ Ik was er al een beetje bang voor, maar echt erg is het natuurlijk ook weer niet.
Run end… of toch niet?
Ik wilde vandaag iets langer lopen dan honderd minuten en wat bleek? Je kunt de melding wegdrukken door vijf seconden op de stoptoets te drukken. Als je daarna op Go drukt en snel de snelheid instelt met een preset, dan ben je in een paar seconden weer up and running.
